ทำความเข้าใจวิกฤตสภาพภูมิอากาศและการวางผังเมืองแบบบูรณาการ
ดร.อาลี เจมเชด (Dr Ali Jamshed) นักวิชาการจากสถาบันการวางแผนเชิงพื้นที่และชุมชนเมือง (Institute of Spatial and Regional Planning) นำเสนอผลกระทบของวิกฤตสภาพภูมิอากาศที่มีต่อเมือง ตลอดจนความสำคัญของการประเมินความเสี่ยงและความเปราะบางในการพัฒนาแผนการเตรียมความพร้อมเพื่อรับมือกับผลกระทบจากการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ และการจัดลำดับความสำคัญของมาตรการในการปรับตัวต่อการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ

ดร.อาลี เน้นว่ามาตรการเชิงรุกเพื่อลดความเสี่ยงจากผลกระทบจากการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศและสร้างขีดความสามารถในการรับมือในเขตเมืองต่างๆ นับเป็นความจำเป็นเร่งด่วน โดยยกตัวอย่างเหตุการณ์น้ำท่วมในหุบเขาอาห์ (Ahr Valley) ในเยอรมนีครั้งล่าสุดเมื่อ พ.ศ. 2564 ซึ่งสะท้อนให้เห็นถึงการให้ความสำคัญกับการฟื้นฟูที่คำนึงถึงการรับมือและฟื้นตัวได้จากการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ โดยการวิจัยชี้ให้เห็นว่าทางเลือกในการปรับตัว เช่น การโยกย้ายและปรับเปลี่ยนที่ตั้งของโครงสร้างพื้นฐานที่สำคัญสามารถช่วยลดความเสี่ยงจากผลกระทบของการเปลี่ยนสภาพภูมิอากาศ ในขณะเดียวกันก็ต้องคำนึงถึงความต้องการของประชากรหลังจากเหตุการณ์ร้ายแรงด้วย
นักผังเมืองและนักวิจัยทั้งสองประเทศได้ร่วมกันนำเสนอและหารือแลกเปลี่ยนแนวทางการพัฒนาการเตรียมความพร้อมเพื่อรับมือและสร้างความทนทานต่อผลกระทบจากการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ ในรูปแบบของมาตรการการปรับตัวและการบรรเทาผลกระทบ โดยมุ่งเน้นไปที่ระบบการตรวจวัดและประเมินปัจจัยที่เกี่ยวข้องกับสภาพภูมิอากาศในปัจจุบัน และความน่าจะเป็นในการนำประเด็นที่เกี่ยวข้องกับสภาพภูมิอากาศเข้าสู่กระบวนการการวางแผนเชิงพื้นที่และการวางผังเมืองของไทยภายใต้เครื่องมือทางกฎหมาย เช่น พระราชบัญญัติการผังเมือง พ.ศ. 2562 ฉบับปัจจุบัน

แนวทางการวางแผนการคมนาคมขนส่งเชิงบูรณาการของประเทศเยอรมนี
ศาสตราจารย์มาร์คุส ฟรีดริช (Prof. Markus Friedrich) จากสถาบันการวางแผนถนนและการขนส่ง ได้นำเสนอการวางแผนการคมนาคมขนส่งเชิงบูรณาการของเยอรมนีในหัวข้อ “เครือข่ายเพื่อการขนส่งที่ยั่งยืนและฟื้นตัวได้พร้อมรับการเปลี่ยนแปลง”

ศ.มาร์คุส บรรยายถึงความสอดคล้องของเป้าหมายด้านการพัฒนาเมืองในการจัดให้มีสภาพความเป็นอยู่ที่เท่าเทียมกันสำหรับพลเมือง โดยสรุปให้เห็นภาพของโครงสร้างองค์กรแบบลำดับขั้นของการวางแผนเชิงพื้นที่และการขนส่งที่ให้ความสำคัญกับ (1) บทบาทของแผนการพัฒนาเพื่อสนับสนุนการตัดสินใจในการพัฒนาโครงสร้างพื้นฐานการคมนาคมขนส่งระดับประเทศ รัฐ และท้องถิ่น (2) ความสำคัญของแหล่งข้อมูลระดับชาติที่ให้ข้อมูลเชิงพื้นที่เพื่อใช้ในการวางแผน (3) แนวคิดสถานที่ศูนย์กลางในการวางแผนเชิงพื้นที่และวิธีการประเมินการเข้าถึงสถานที่ต่างๆ ซึ่งถูกใช้เป็นตัวบ่งชี้ เช่น เวลาการเดินทาง และคุณภาพการบริการที่น่าเชื่อถือ ตรงต่อเวลา ปลอดภัย และสะดวกสบาย โดยประเด็นสำคัญดังกล่าวนำไปสู่การแลกเปลี่ยน-ระหว่างนักผังเมือง และผู้เชี่ยวชาญด้านวิศวกรรมการขนส่งของกรมโยธาฯ และนักวิจัยชาวเยอรมัน

กรณีศึกษาเชิงเปรียบเทียบระหว่างไทยและเยอรมนีครั้งนี้ นำมาสู่การหารือถึงจุดเริ่มต้นในการบูรณาการข้อมูลด้านการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศที่เกี่ยวข้องและความเป็นไปได้ในทางปฏิบัติ ซึ่งจะเป็นแนวทางการดำเนินงานสนับสนุนจากโครงการ Urban-Act ในลำดับถัดไป

ปักหมุดเพื่อก้าวสู่เมืองคาร์บอนต่ำที่พร้อมรับมือต่อผลกระทบจากการเปลี่ยนสภาพภูมิอากาศ
ผู้เข้าร่วมการประชุมจำนวน 100 คน ประกอบด้วยผู้แทนจากกรมโยธาฯ ทั้งส่วนกลางและภูมิภาค จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย และมหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ ซึ่งเป็นพันธมิตรในการดำเนินโครงการฯ ได้ร่วมกันแลกเปลี่ยน พูดคุย และยกประเด็นความแตกต่างของการวางแผนการขนส่งที่ยั่งยืนทั้งในเชิงรายละเอียด และแนวทางการลงมือปฏิบัติจากกรณีศึกษาของเยอรมนี เพื่อพิจารณาความเป็นไปได้ในการประยุกต์และใช้ประโยชน์จากแนวทางการวิจัยและรูปแบบการออกแบบการวิเคราะห์การขนส่งและคมนาคมภายในเมืองให้เหมาะสมกับบริบทของประเทศไทย

ในช่วงท้าย วิทยากรทั้งสองท่านได้เน้นย้ำถึงความสำคัญของการดำเนินการร่วมกันในการขับเคลื่อนไปสู่ความยั่งยืนของเมืองด้วยการส่งเสริมความร่วมมือระหว่างสถาบันการศึกษา รัฐบาล และภาคประชาสังคม ทำให้เมืองต่างๆ ผสานความเชี่ยวชาญของภาคส่วนที่เกี่ยวข้อง เพื่อจัดการกับความท้าทายที่เร่งด่วนในเมือง