23-27 มีนาคม พ.ศ. 2569, หลวงพระบาง, สาธารณรัฐประชาธิปไตยประชาชนลาว – โครงการเพื่อสภาพภูมิอากาศและอากาศสะอาดในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ (SEACAI) ซึ่งดำเนินการโดย GIZ ร่วมกับสถาบันสิ่งแวดล้อมไทย (TEI) ได้ร่วมกันจัดเวิร์กชอประดับภูมิภาคเพื่อเสริมสร้างขีดความสามารถระดับชาติในด้านเกษตรกรรมยั่งยืน อากาศสะอาด และการค้าเกษตรที่รับผิดชอบ ภายใต้ยุทธศาสตร์ฟ้าใสของอาเซียน พ.ศ. 2567 – 2573 (CLEAR Sky Strategy 2024–2030) โดยเจ้าหน้าที่รัฐ ผู้เชี่ยวชาญด้านการเกษตร และผู้นำด้านความยั่งยืนจากประเทศไทยและ สปป.ลาว ได้มาร่วมแลกเปลี่ยนประสบการณ์ สร้างองค์ความรู้ทางเทคนิคเกี่ยวกับแนวทางการทำเกษตรที่ดี (Good Agricultural Practice – GAP) ปลอดการเผา (zero-burning) และจัดตั้งกลไกความร่วมมือข้ามพรมแดน
เวิร์กชอปครั้งนี้ได้รับเกียรติจากคุณภัควัน พิสมัย อธิบดีกรมสิ่งแวดล้อม (DOE) สปป.ลาว และ ดร.สุรินทร์ วรกิจธำรง อธิบดีกรมควบคุมมลพิษ (คพ.) ประเทศไทย เป็นผู้นำการประชุม โดยมีผู้เข้าร่วมจากกรมสิ่งแวดล้อม กรมแผนการและความร่วมมือ (DPC) กรมการเกษตร (DOA) สถาบันวิจัยกสิกรรมและป่าไม้แห่งชาติ (NAFRI) และสำนักงานระดับแขวง (บ่อแก้ว ไซยะบุลี อุดมไซ เชียงขวาง และหลวงพระบาง) ของ สปป.ลาว เข้าร่วมด้วย
ในช่วงการเปิดงานได้มีการนำเสนอแผนปฏิบัติการฝุ่น PM2.5 ของประเทศไทย และมาตรฐานเกษตรกรรมปลอดการเผา ในขณะที่ประเทศลาวได้แบ่งปันแนวทางเลือกการทำเกษตรกรรมที่ยั่งยืน และการแปรรูปของเสียจากการเกษตรเป็นผลิตภัณฑ์ต่างๆ นอกจากนี้ การหารือเชิงนโยบายทวิภาคีระดับสูงระหว่างกรมสิ่งแวดล้อมของลาวและกรมควบคุมมลพิษของไทย ได้สร้างกลไกความร่วมมือข้ามพรมแดนภายใต้ยุทธ์ศาสตร์ฟ้าใส
หลังจากนั้น ได้มีการลงพื้นที่เพื่อศึกษาการนำแนวทางปลอดการเผาไปใช้ในนาข้าว สวนผัก และฟาร์มเมล่อน โรงเรียนต้นแบบสีเขียว (Green Model Schools) และห้องเรียนด้านสิ่งแวดล้อม ได้สาธิตการจัดการของเสียแบบบูรณาการ รวมถึงการทำปุ๋ยหมักจากจากผักในสวน และการแยกประเภทของขยะ ซึ่งช่วยลดความจำเป็นของการเผาขยะแบบเปิด และยังสร้างความตระหนักรู้ให้แก่เยาวชนรุ่นใหม่ เกี่ยวกับความเชื่อมโยงระหว่างการจัดการของเสียของชุมชนและมลพิษอากาศข้ามพรมแดน นอกจากนี้ ผู้เข้าร่วมยังได้ร่วมกันจัดทำข้อเสนอเบื้องต้นสำหรับการนำร่องแนวทางปลอดการเผาในพื้นที่ที่กำหนดของลาว พร้อมทั้งจัดทำแผนที่นำทาง (Roadmap) สำหรับการรับรองฉลากสิ่งแวดล้อม (Eco-label) ให้กับสินค้าเกษตรแบบปลอดการเผาเพื่อสร้างมูลค่าเพิ่มในตลาด ทั้งนี้ทาง สปป. ลาว จะเป็นผู้นำในการออกแบบการดำเนินงานในพื้นที่นำร่อง ในขณะที่ประเทศไทยจะให้คำปรึกษาทางเทคนิคเกี่ยวกับระบบการตรวจสอบย้อนกลับและการรับรองฉลากสิ่งแวดล้อม
เวิร์กชอปครั้งนี้ได้ช่วยสร้างเสริมความเข้าใจทางเทคนิคเกี่ยวกับแนวทางการทำเกษตรที่ดีแบบปลอดการเผา และสร้างความร่วมมือข้ามพรมแดนระหว่าง สปป. ลาว และประเทศไทย โดยทั้งสองประเทศได้ให้คำมั่นที่จะจัดประชุมประสานงานอย่างสม่ำเสมอ เพื่อขยายผลโมเดลที่ประสบความสำเร็จให้ครอบคลุมทั่วทั้งภูมิภาค
ข้อมูลเพิ่มเติมโครงการ SEACAI: โครงการเพื่อสภาพภูมิอากาศและอากาศสะอาดในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ (SEACAI) – Thai-German Cooperation
